چرا داشتن شناخت کلی و پایه از تاثیر سراب مهم است ؟

سراب مي­ تواند روي نقطه برخورد هر گلوله ­اي تاثیر بگذارد ، چه گلوله کالیبر .۲۲ ريم­فاير كه در فاصله ۵۰ متري شليك مي­ شود و چه گلوله سنترفاير كه از ۱۰۰۰ ياردي شليك شود. حتي در فاصله ۵۰ ياردي ممكن است گلوله از نقطه ­اي كه اميدواريد به آنجا اصابت كند به اندازه یک اينچ يا بيشتر به خطا برود و آن هم تنها به دلیل سراب. به نظر شما در فاصله ۱۰۰۰ ياردي چه اتفاقي مي ­افتد؟ فکر کردن در مورد آن هم ترسناک است. اين اثر مخرب در هر سطحي از رقابت­ها ممكن است عواقب بزرگي داشته باشد. این موضوع قابل درکی است چون آن را تجربه کرده اید!

Mirage

به عنوان یکی از اعضای فدراسیونی كه در حال حاضر در تدارك مسابقات قهرماني جهاني تيراندازي بنچ رست با تفنگ بادي و تفنگ خفیف (ریم فایر) در استرالیاست (اشاره به مسابقات قهرمانی جهان ۲۰۱۵ سیدنی). خواندن ايميل­هاي همكاران در مورد آماده­ سازي آنها (که من به جرات این کار را آموزش تیراندازان قلمداد می کنم) براي من جذاب است. ميزان آماده­ سازي برخي از تيم­ها كاملا حيرت­ آور است. اين آماده­ سازي مي­ تواند صرف زمان براي آموزش و تست يا آماده كردن تفنگ­ها، تجهيزات، مهمات و مواردي از اين دست باشد و جمع زمان آماده سازی در بين ۱۲۰ تیرانداز رقيب از کشورهای مختلف كه در رقابت­هاي جهاني شركت مي­ كنند، به هزاران هزار نفر ساعت مي ­رسد.

خب، سوالي كه مطرح مي­ شود اين است که : چگونه براي تيراندازی در میدان مسابقه آماده مي­شويم؟ براي اين كار راههای مختلف و آموزش­هاي ميدانی وجود دارد كه در همه آن­ها به ناچار با سراب[۱] برخورد خواهیم داشت كه هرچند در انگلستان زياد پر رنگ نيست اما قطعا در آب و هواي گرم تر كشورهاي ديگر وجود دارد. سراب موضوع محبوبي در فروم­هاي اينترنتي است اما چيزي كه در طول سالها با تحقیق و تجربه در مورد سراب ياد گرفته ­ام اين است كه سراب موضوعی شخصی برای هر تیرانداز است و به دوربین (تجهیزات اپتیکی) مورد استفاده و قدرت بينایي وي بستگي دارد.

چرا داشتن شناخت کلی و پایه از تاثیر سراب مهم است ؟ سراب مي­ تواند روي نقطه برخورد هر گلوله­ اي اثر بگذارد چه گلوله کالیبر .۲۲ ريم­فاير كه در فاصله ۵۰ متري شليك مي ­شود و چه گلوله سنترفاير كه از ۱۰۰۰ ياردي شليك شود. حتي در فاصله ۵۰ ياردي ممكن است گلوله از نقطه ­اي كه اميدواريد به آنجا اصابت كند به اندازه یک اينچ يا بيشتر به خطا برود ، تنها به دلیل سراب. به نظر شما در فاصله ۱۰۰۰ ياردي چه اتفاقي مي ­افتد؟ فکر کردن در مورد آن هم ترسناک است. اين اثر مخرب در هر سطحي از رقابت­ها ممكن است عواقب بزرگي داشته باشد. این موضوع قابل درکی است چون آن را تجربه کرده اید!

در خيلي از كشورها مثل انگلستان، تيراندازي در سراب كار سختي است هر چند به لطف آب و هواي خنكي كه داریم سراب در اينجا زياد نيست. با اين حال ، در ماه­هاي فصول بهار و تابستان، خورشيد خودي نشان مي­ دهد و یک نفر دماي ترموستات را بالا مي ­برد ( تغییرات آب  و هوایی ) و اين شانس را به ما مي­دهد تا ما هم بتوانيم نظريه­ هاي تيراندازي در سراب خودمان را امتحان كنيم!

بارها اين ادعا را از زبان تيراندازان ماهري که در سراب تیراندازی می­کنند خواهيد شنيد كه « اگر می توانی در سراب تيراندازي كن نه با پرچم های بادنما». پس اگر مي­توانيد این کار را انجام دهید!

بنا به دلايل زیر ، اين كار از نظر رواني و عملي مشكل است:

۱) در آموزش های خود از پرچم های بادنما براي نشان دادن سرعت و جهت باد استفاده مي­ كنيم و براي اينكه بفهمیم در فاصله بین تفنگ تا هدف چه اتفاق­اتی رخ مي­ دهد به این پرچم های بادنما متكي هستيم. در اينجا واژه اثرگذار همان «متكي بودن» هست. خيلي از ماها ياد گرفته ­ايم كه از پرچم های بادنما استفاده كنيم ، بنابراين بدون این ابزار تیراندازی مشکل است.

۲) ديدن سراب هميشه هم آسان نيست. سراب را معمولا «بادي كه مي­ توان ديد» تعريف مي ­كنند. به دنبال امواج هوايي هستيم كه تصويري را كه از لنز دوربين­ها مي ­بينيم تغيير مي ­دهند و جابجا مي كنند. اگر بشود سراب را از دوربين پرقدرتي ديد، اینکار به تيرانداز اجازه خواهد داد سرعت و جهت باد را تخمين بزند.

۳) بين علائمی كه پرچم های بادنما نشان مي­ دهند همچنان رابطه­ هايي خواهد بود و تطبيق دادن این روابط با سراب كار سختي است. كدام يك از اين عوامل  بيشترين اثر را روي گلوله شلیک شده خواهد داشت؟

Sighters

چه روشی بايد در سراب تيراندازي كنيم؟

يكي از تيراندازان بزرگ آمريكا كه ديگر در ميادين تیراندازی حضور ندارد نظر خيلي خوبي را براي تيراندازي در هر شرايطي مطرح كرده است :

اهداف قلق![۱] {سایتر} هر جا كه مقدور بود براي ارزيابي سراب از هدف های قلق کارت هدف استفاده كنيد نه فقط از پرچم های بادنما. هدف قلق، هدف قلق و باز هم هدف قلق.استفاده از اهداف قلق به شما اجازه مي­دهد تا از شرايطي كه در سمت کارت هدف هست مطمئن شويد. بسیار واضح است كه بايد با در نظر گرفتن محدوديت زماني مسابقه، تمامي اهداف قلق را همزمان تنظیم كنيد تا بتوانيد از پس هدفي كه روی آن پر از جای شلیک است برآیيد.

موضوع دیگر محدويت تفنگ بادي است كه بايد در نظر گرفت، چرا كه در اكثر تفنگ­هاي بادي، تنها ۵۰ تا ۶۰ شلیک به شكل مناسب از سيلندر هوا قابل تیراندازی است.{تفنگ هایی که در محدوده رگولاتور خود شلیک های ثابت و دقیق دارند}

از دوربين شما سراب به چه شكل ديده مي­شود؟

در بدترين حالت ممكن اين کار شبيه تيراندازي از میان آبي است كه به سرعت در حال حركت است و حتي حلقه­هاي روي هدف نيز ممكن است ديده نشوند و تنها حفره های بجا مانده از شلیک ها ديده شوند. در انگلستان سراب­هاي رقيق در بيشتر موارد تقريبا غير قابل رويت هستند و تنها با تغيير بزرگنمایی دوربين­تان به فاصله­اي كوتاه­تر از هدف به گونه­اي كه هدف از بزرگنمایی دوربين خارج شود، مي­توانيد آن را ببينيد.

آنچه باعث بوجود آمدن سراب می شود برای ما مهم نيست. بله، درست است مي­توانيم در مورد فشار هواي گرم و سرد و اينكه پرتوهاي نور با حركت از هواي رقیق تر (گرم) به هوايی با چگالی بالاتر (سرد) و به عكس شکسته مي­شوند با جزئيات كامل و از راه رياضي توضيح دهيم اما آن چیزی که براي ما مهم است دانستن اين نكته است كه:

اگر زمين و لایه های هوای نزدیک به زمین گرمتر از لایه های بالایی باشند، نور به سمت بالا شکسته مي­شود و اگر زمين و لایه های پایینی هوا سردتر از لایه های بالایی باشند، نور به سمت پائين شکسته مي­شود.

آيا شخصي هست كه آنقدر زيرك و آنقدر سريع باشد كه محاسبات مربوط به جبران اثر سراب را انجام دهد؟ اگرچه شك دارم چنين كسي وجود داشته باشد اما مهم است كه درك درستي از اتفاقی که در تصویر دریافتی از دوربین     می افتد داشته باشیم و اينكه بايد آن را به شكلي مثل كاري كه از طريق پرچم­هاي بادنما انجام مي­دهيم، جبران كنيم. در اينجا تنها تجربه به ما کمک می کند و ما كه در آب و هواي بريتانيا زندگی می کنیم فرصت محدودي براي كسب اين تجربه داريم. برخي از تيراندازان كشورهاي خارجي در هر تمرین تيراندازي با سراب مواجه هستند. از این نوع تیراندازان رقیب برحذر باشيد!

به ياد داشته باشيد كه سراب همانند باد و پرچم كه هر  نوع جابجايي را نشان مي­دهند تغيير مي­كند اما ممكن است تغيير آن به اندازه پرچم های بادنما واضح نباشد. داشتن مهارت واقعی در تشخیص این موضوع کمک می کند.

Type Of Mirage
Side Mirage
Vertical Mirage

اثر سراب از باد كمتر است يا بيشتر؟ یا به بيان دیگر باید بر اساس آنچه که پرچم های بادنما نشان می­دهند تیراندازی کنیم یا بر اساس آنچه که سراب نشان می­دهد؟

سوال خوبی است! اینجا جایی است که باید دقت کنید و از سایترها استفاده كنيد و امتيازهاي خود در جلسات تمرین ثبت كنيد و از این راه تلاش كنيد تا بدانید کدام یک تاثیر بیشتری دارد. از من مي­پرسيد؟ من با استفاده از آنچه که سراب نشان می­دهد تیراندازی میکنم چرا که در ۹۵ درصد موارد اینکار صحیح خواهد بود.

آیا راهي برای کم کردن اثرات سراب هست؟ هیچ راهی براي غلبه بر سراب به جز تمرین و تجربه در سراب نیست، همانطور که گفتیم این کار در انگلستان سخت است.

آیا ابزار كمكي هست كه در زمینه تشخیص و رفع سراب کمک کند؟ خوب، دوربین متغیر با فوکوس جانبی به شما این امکان را خواهد داد تا بزرگنمائی را کم کنید. تاثیر این کار کاستن اثرات سراب روی تصویر دوربین خواهد بود. همچنین برای بزرگ کردن سراب، یعنی قابل رؤیت ­تر کردن سراب برای کمک به دیدن هدف مي­توانيد به سرعت بزرگنمایی دوربین را تغییر دهید.

چند نوع لنز فیلتر در بازار هست. بهترین آن­ها لنز Bulzeyepro هست که تقویت کننده دید است. استفاده از آنها بستگی به این دارد که نظر شما نسبت به آنها چیست؟ برخی افراد نظر مثبتی روی این نوع لنزها دارند و برخی دیگر خير. گروه دوم از نظر من خیلی بهتر کار می­کنند!

اکثر دوربین­ها به همراه آفتاب گیر (sunshade) عرضه می­شوند. با این حال از استفاده طولانی مدت از آفتاب گیر روی دوربین خود اجتناب کنید. اگر هوای داخل سایه­بان گرم شود ممکن است سراب بسیار کوچکی را در برابر دید دوربین ایجاد کند! با این حال، نوارهای سراب كه روي لوله اسلحه نصب مي­شوند می­توانند به کاهش اثرات حرارتی که در شرایط بی­حرکتی اسلحه از لوله­هاي داغ آن متصاعد می­شود کمک کنند.

نهایتا اینکه در حین رقابت، در حین تمرین یا هر کجا که تیراندازی می­کنید شرایط غالب آنجا را در نظر بگیرید، آنها رادر ذهن خود داشته باشید و از تعداد بیشتر و بیشتر و بیشتری هدف قلق استفاده كنيد.

Band Of Barrel 2
Band Of Barrel 1

سروکار داشتن با اثرات سراب یکی از مشکل­ترین و خسته­کننده­ترین موضوعاتی است که من و اکثر ورزشکاران باید در طول مسابقه یا حتی در مراحل تست و آموزش با آن کنار بیاییم. هر مسابقه، مسابقه متفاوتی است و هر ميدان مسابقه، ميدان متفاوتی با بقیه است. سراب می­تواند کلی باشد یا درست مثل خواندن باد دم به دقيقه متغیر باشد. بنابراین از اينكه پاسخ ساده­ای ندارم متاسف نيستم چرا که بحث بر سر کسب تجربه و قاعده­مند کردن سراب و تجهیزاتی است که به شکل منطقی برای سروکار داشتن با موضوع سراب از آن­ها استفاده می­کنید.

لیستی از مقاله های آنلاین که برای درک بیشتر در زمینه سراب می توانید استفاده کنید در زیر آمده است :

http://cheaperthandirtcom.blogspot.com/2010/04/reading-wind-and-mirage.html

http://findarticles.com/p/articles/mi_m3197/is_n12_v34/ai_8331117/

http://www.shootinguk.co.uk/qa/470429/Com/pensate_for_heat_mirage_when_rifle_shooting.html

http://www.6mmbr.com/readingmirage.html

[۱] Sighter

[۲] Andy Dubreuil

[۱] Mirage